Η Γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση, γνωστή και ως ΓΟΠ, αποτελεί μία από τις πιο συχνές παθήσεις του πεπτικού συστήματος. Εμφανίζεται όταν τα οξέα του στομάχου επιστρέφουν προς τον οισοφάγο, προκαλώντας ερεθισμό και χαρακτηριστικά συμπτώματα όπως καούρα και όξινες αναγωγές.

Αν και πολλοί άνθρωποι εμφανίζουν περιστασιακά συμπτώματα, η χρόνια μορφή της νόσου απαιτεί σωστή διάγνωση και θεραπευτική αντιμετώπιση.

Τι είναι η Γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση;

Επαναλαμβανόμενα επεισόδια οπισθοστερνικού καύσου, αναγωγές όξινου υγρού στον οισοφάγο, δυσκολία στην κατάποση αποτελούν ένα κοινό πρόβλημα, το οποίο ονομάζεται γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση (ΓΟΠ). Το προκάρδιο καυστικό άλγος προκαλείται από την παλινδρόμηση του ερεθιστικού γαστρικού οξέος και επιτείνεται, ιδιαίτερα, όταν ο ασθενής ξαπλώσει μετά από ένα πλούσιο γεύμα.

Αιτίες και Παράγοντες Κινδύνου

Η εμφάνιση της ΓΟΠ σχετίζεται με διάφορους παράγοντες:

1. Διατροφικές Συνήθειες

• Κατανάλωση λιπαρών τροφών

• Καφές και καφεΐνη

• Σοκολάτα και ανθρακούχα ποτά

2. Παχυσαρκία

Η αυξημένη πίεση στην κοιλιακή χώρα διευκολύνει την παλινδρόμηση.

3. Κάπνισμα

Επηρεάζει τη λειτουργία του σφιγκτήρα και αυξάνει την παραγωγή οξέων.

4. Φαρμακευτική Αγωγή

Ορισμένα φάρμακα μπορεί να επιδεινώσουν τα συμπτώματα, όπως:

• Ιβουπροφαίνη

5. Διαφραγματοκήλη

Μια κατάσταση όπου μέρος του στομάχου μετακινείται προς τον θώρακα.

Συμπτώματα της ΓΟΠ

Τα συμπτώματα μπορεί να είναι ήπια ή έντονα και περιλαμβάνουν:

• Καούρα (κάψιμο στο στήθος)

• Όξινες αναγωγές

• Πόνο στο στήθος

• Δυσκολία στην κατάποση

• Χρόνιο βήχα ή βραχνάδα

Τα συμπτώματα συχνά επιδεινώνονται:

• Μετά το φαγητό

• Όταν ξαπλώνουμε

• Κατά τη διάρκεια της νύχτας

Που οφείλεται;

Στην γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση, το πρόβλημα εντοπίζεται στο σφιγκτήρα που υπάρχει στο κατώτερο τμήμα του οισοφάγου, εκεί που ενώνεται με το στόμαχο. Ο σφιγκτήρας αυτός ανεπαρκεί και έτσι δε μπορεί να εμποδίσει την παλινδρόμηση των γαστρικών υγρών προς τον οισοφάγο. Ο οισοφάγος αντιδρά και προσπαθεί να διώξει τα ερεθιστικά υγρά προς το στόμα και έτσι δημιουργούνται οι ερυγές και αναγωγές (ρεψίματα).

Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να συνυπάρχει και άλλη νόσος, η οποία ονομάζεται διαφραγματοκήλη. Διαφραγματοκήλη δημιοργείται όταν οι ιστοί που συγκρατούν τον οισοφάγο στην κοιλιά χαλαρώσουν, δημιουργηθεί χάσμα, και τμήμα του στομάχου ή και του εντέρου εισέλθει στο θώρακα.

Πως θα καταλάβω ότι έχω γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση;

Μπορείτε να καταλάβετε ότι πάσχετε από γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση από το οπισθοστερνικό κάψιμο, που δημιουργείται, από τις συνεχείς αναγωγές και ερυγές, ενώ σε πολλές περιπτώσεις συνυπάρχει δυσκαταποσία. Πολλές φορές τη νύκτα ο ασθενής, κατά τη διάρκεια του ύπνου μετά από γεύμα έχει την αίσθηση ότι τα υγρά του στομάχου ανεβαίνουν στον οισοφάγο, συναίσθημα όχι μόνο ενοχλητικό αλλά και επικίνδυνο, αφού μπορεί να επισυμβεί εισρόφηση.

Πως τίθεται η διάγνωση του προβλήματος;

Η διάγνωση τίθεται πολύ εύκολα είτε με τη γαστροσκόπηση, όπου αναγνωρίζονται οι αλλοιώσεις που προκαλούνται από την παλινδρόμηση των γαστρικών υγρών στον οισοφάγο, είτε με την ακτινογραφία οισοφάγου-στομάχου, όπου αναγνωρίζεται η κίνηση του στομάχου στο θώρακα.

Αντιμετωπίζεται με φάρμακα;

Συνήθως η αντιμετώπιση της ΓΟΠ είναι συντηρητική. Ο ασθενής πρέπει να αποφεύγει ερεθιστικές τροφές και να ξαπλώνει αμέσως μετά το φαγητό. Η κατάκλιση ενδείκνυται τουλάχιστο μία ώρα μετά το φαγητό και όχι σε ύπτια θέση αλλά σε γωνία 30-45 μοιρών. Ταυτόχρονα ο ασθενής τίθεται σε φαρμακευτική αγωγή. Φάρμακο εκλογής είναι η ομεπραζόλη, και τα αποτελέσματα είναι συνήθως καλά.

Πότε χρειάζεται χειρουργική επέμβαση;

Όταν όμως παρά τη φαρμακευτική θεραπεία οι ασθενείς συνεχίζουν να υποφέρουν ή όταν συνυπάρχει και σημαντική διαφραγματοκήλη τότε η ενδεδειγμένη θεραπεία είναι η χειρουργική. Η επέμβαση αποσκοπεί στη σύγκλειση της οπής του διαφράγματος και την ενίσχυση του σφιγκτήρα του κατώτερου οισοφάγου με αναδίπλωση και συρραφή του στομάχου. Η επέμβαση αυτή ονομάζεται θολοπλαστική και έχει διάφορες παραλλαγές. Εάν υπάρχει διαφραγματοκήλη, τότε αυτή ανατάσσεται.

Μπορεί να γίνει λαπαροσκοπικά;

Η αποκατάσταση της ΓΟΠ ή της διαφραγματοκήλης μπορεί να γίνει και λαπαροσκοπικά διαμέσου 3-4 μικρών τομών από τις οποίες ο χειρουργός εισάγει εργαλεία (trocars). Τα εργαλεία που χρησιμοποιούνται είναι το λαπαροσκόπιο, το οποίο είναι μια τηλεσκοπική κάμερα που προσφέρει καθαρή και μεγεθυμένη εικόνα των εσωτερικών οργάνων, και οι ειδικά σχεδιασμένες λαβίδες εργασίας. Ο χειρουργός χειρίζεται τα εργαλεία παρακολουθώντας την οθόνη.

Σε κάποιες περιπτώσεις, μια χειρουργική επέμβαση μπορεί να ξεκινήσει λαπαροσκοπικά και στη συνέχεια να μετατραπεί σε «ανοικτή».

Ποια είναι τα πλεονεκτήματα της λαπαροσκοπικής μεθόδου;

Η λαπαροσκοπική αποκατάσταση παρουσιάζει τα πλεονεκτήματα της λαπαροσκοπικής χειρουργικής.

• Λιγότερο πόνο για τον ασθενή μετά την χειρουργική επέμβαση.
• Γρηγορότερη αποκατάστασης.
• Αμεση επιστροφή στις καθημερινές δραστηριότητες .
• Μικρότερο κίνδυνο περιεγχειρητικής λοιμώξεις.
• Επιτρέπεται ο έλεγχος ολόκληρης της κοιλίας.

Ενδείκνυται για όλους τους ασθενείς η λαπαροσκόπηση;

Δεν είναι όλοι οι ασθενείς υποψήφιοι για λαπαροσκοπική αποκατάσταση. Αν και δεν υπάρχουν συγκεκριμένες αντενδείξεις καλό είναι να το συζητήσετε με το γιατρό σας γιατί σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να είναι καλύτερα να επιλεγεί η ανοικτή προσέγγιση.

Τι ακολουθεί μετά την επέμβαση;

Συνήθως οι ασθενείς είναι ικανοί να επιστρέψουν στο σπίτι τους μέσα σε 1 έως 2 ημέρες.

Θα ενημερωθείτε για τα φάρμακα που πρέπει να λαμβάνετε στο σπίτι, τις επισκέψεις στον ιατρό μετά την επέμβαση για παρακολούθηση και την αφαίρεση των ραμμάτων.